×
92
Ընտանիք, հավատք եւ պատմական հիշողություն․ այս երեք թեմաներն են միավորում քանդակագործ Սարգիս Բաբայանի «Անկյունաքար» անհատական ցուցահանդեսը։ Նկարիչների միությունում ներկայացված է վերջին չորս տարիներին ստեղծված 18 քանդակ, որոնց մեծ մասը ցուցադրվում է առաջին անգամ։
Ցուցահանդեսի անվանումը պատահական չի ընտրվել։ Քանդակագործի խոսքով՝ ցուցադրությունը հատուկ նշանակություն ունի իր համար, քանի որ անդրադառնում է այն թեմաներին, որոնք կարեւոր տեղ են զբաղեցնում իր կյանքում:
Սարգիս Բաբայանը
«Այս ցուցահանդեսն ինձ համար անկյունաքարային է, որովհետեւ ընդգրկում է ընտանեկան եւ հոգեւոր թեմաները, որոնք շատ կարեւոր են ինձ համար, եւ որոնցով ես ապրում եմ»,- պատմել է Սարգիս Բաբայանը։
Ցուցադրության առանցքում «Ընտանիք» եւ «Հոգեւորություն» շարքերն են։ Քանդակագործը համադրող Արա Հայթայանի հետ ընտրել է այս թեմաներով միավորված գործերը։ Ըստ Բաբայանի՝ դրանց մեծ մասը նախկինում չի ցուցադրվել. աշխատանքները ստեղծվել եւ հավաքվել են վերջին երեք-չորս տարիների ընթացքում՝ հենց այս ցուցահանդեսի համար։
Սարգիս Բաբայանի քանդակներում կարեւոր տեղ է զբաղեցնում նաեւ պատմական հիշողությունը։ Նա ընդգծել է, որ Հայաստանի ներկայիս իրավիճակում հատկապես կարեւոր է պահպանել կապը սեփական անցյալի եւ մշակութային ժառանգության հետ։ Նա համոզված է, որ հենց պատմական հիշողությունն է օգնում ժողովրդին պահպանել իր ինքնությունը եւ արմատավորված մնալ սեփական պատմության մեջ։ Այս միտքը համահունչ է ցուցահանդեսի գաղափարին. անցյալի ըմբռնումն օգնում է հասկանալ ներկան եւ որոշել, թե ինչ հիմքերի վրա է կառուցվում ապագան։
Ավելի վաղ աշխատանքներում Բաբայանն անդրադարձել է նաեւ բնությանը, փիլիսոփայությանը, մարդկանց փոխհարաբերություններին եւ մարդու ու կենդանու կապին։ Այս թեմաները բացահայտում են նրա գեղարվեստական աշխարհայացքի այլ կողմեր, որտեղ շրջապատող աշխարհի դիտարկումը զուգորդվում է մարդկային էության մասին խորհրդածություններով։
Բրոնզից՝ քարի
Սարգիս Բաբայանը հիմնականում աշխատում է բրոնզով, սակայն նոր ցուցահանդեսում ներկայացված են նաեւ քարից ստեղծված գործեր։ Նյութի ընտրությունը քանդակագործի համար պարզապես տեխնիկական որոշում չէ. նյութերից յուրաքանչյուրը ենթադրում է ձեւի եւ մտահղացման մարմնավորման սեփական մոտեցումը։
«Քարի հետ աշխատելն ունի իր առանձնահատկություններն ու դժվարությունները, ինչպես նաեւ իր երկխոսությունը։ Քարն, իմ կարծիքով, քանդակագործի գլխավոր նյութն է, որովհետեւ քարի հետ պետք է ավելի անմիջական լինես, ինչ-որ տեղ՝ զգույշ, ինչ-որ տեղ՝ ավելի կոպիտ։ Այն գաղափարը, որ ուզում ես փոխանցել, պետք է հաղորդես բացարձակ ճշգրտությամբ. քարի դեպքում սխալվելու իրավունք չունես։ Բրոնզի դեպքում դա, թերեւս, թույլատրելի է, բայց քարի հետ այդպիսի իրավունք չունես»,- բացատրել է Բաբայանը։
Ոգեշնչում եւ ստեղծագործական գործընթաց
Սարգիս Բաբայանի համար ստեղծագործությունը սերտորեն կապված է անձնական փորձի, ներաշխարհի եւ արվեստի մշտական ուսումնասիրության հետ։ Ոգեշնչման աղբյուր են դառնում ինչպես առօրյա կյանքը եւ շրջապատի մարդիկ, այնպես էլ աշխարհի վարպետների գործերը։
«Աշխատանքը սկսում եմ աղոթքով, եւ դա իր հետքն ու ազդեցությունն է թողնում իմ գործերի վրա։ Ընդհանուր առմամբ, ինձ կարող է ոգեշնչել կյանքը, շրջապատս, ինչպես նաեւ քանդակագործների աշխատանքների ուսումնասիրությունն ու վերլուծությունը»,- կիսվել է քանդակագործը։
Բաբայանի համար կարեւոր է, որ արտահայտիչ ձեւի հետեւում միշտ որոշակի իմաստ լինի։ Նա չի ընդունում այնպիսի գործեր, որոնցում ձեւը գոյություն ունի առանց բովանդակության։
«Անկյունաքար» ցուցահանդեսը կգործի մինչեւ հոկտեմբերի 28-ը։ Մուտքն ազատ է։
Տեքստը եւ լուսանկարները՝ Մերի Մելիքջանյանի/Bravo.am/
